خبر فوری
محتوای این برنامه در حوزه جغرافیایی شما در دسترس نیست

سرانجام مذاکرات هسته ای؛ گفتگو با صادق زیباکلام و فرزانه روستایی

Access to the comments نظرها
سرانجام مذاکرات هسته ای؛ گفتگو با صادق زیباکلام و فرزانه روستایی
اندازه متن Aa Aa

در حالی که مهلت تعیین شده برای دستیابی به یک توافق جامع هسته ای میان ایران و گروه ۵+۱ نهم تیرماه (۳۰ ژوئن) به پایان می رسد، حصول توافق میان مذاکره کنندگان جمهوری اسلامی با قدرت های جهانی کماکان در هاله ای از ابهام قرار دارد.

در برنامه «همراه با یورونیوز» روز پنجشنبه ۴ تیر ۱۳۹۴ (۲۵ ژوئن ۲۰۱۵)، درباره دستیابی به توافق بر سر برنامه جامع اقدام مشترک (برجام) و نیز تغییرات احتمالی در فضای سیاسی، اقتصادی و اجتماعی ایران در صورت رسیدن به چنین توافقی با صادق زیباکلام، استاد دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران و فرزانه روستایی، تحلیلگر مسائل بین المللی ایران ساکن سوئد گفتگو کرده و دیدگاه های مخاطبان یورونیوز را با ایشان در میان گذاشته ایم.

«با برداشتن تحریم ها کشور گلستان نمی شود»

صادق زیباکلام در این گفتگو با ابراز خوشبینی نسبت به سرانجام مذاکرات گفت: «بعد از ۳۶ سال فضایی به وجود آمده است که عده ای در تهران و جمعی در واشنگتن می گویند، می شود به یکدیگر اعتماد کرد و می توان از طریق گفتگو و مصالحه از بن بست هسته ای خارج شد.»

وی معتقد است که توافق نهایی صورت خواهد گرفت و گره کور پرونده هسته ای ایران بعد از ده سال در حال باز شدن است.

این استاد دانشگاه تصریح کرد: «توافق های اصلی در ژنو و لوزان صورت گرفته است و کم کم باید از پرونده هسته ای ایران با فعل گذشته یاد کنیم چراکه گردنه را رد کرده ایم. مشکلات آینده را هم می توان از طریق گفتگو برطرف کرد.»

وی در عین حال معتقد است که «بعد از توافق قرار نیست معجزه ای شود و عصای موسی در اختیار آقای روحانی قرار گیرد تا تمام مسائل و مشکلات اقتصادی را یک شبه برطرف کند.»

آقای زیباکلام با تاکید بر این موضوع که با برداشتن تحریم ها کشور گلستان نمی شود، افزود: «کشور وقتی گلستان می شود که دولت آقای روحانی بتواند گام های استواری در جهت از بین بردن اقتصاد بیمار، ناکارآمد و فاسد دولتی که بنیانِ اقتصاد ایران را جویده است، بردارد.»

وی با اشاره به «تجربه موفق» کشورهایی مانند ترکیه، برزیل و آرژانتین در اجرای تحولات اقتصادی گفت: «تا الگوی توسعه اقتصادی که آن ها پیش گرفته اند را ما در پیش نگیریم، چه با تحریم ها، چه بدون تحریم ها وضع بر این همین منوال باقی خواهد ماند.»

استاد دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه تهران، به سقف انتظارات بعد از توافق هسته ای ایران نیز اشاره کرد و گفت: «سقف انتظارات از آقای روحانی بعد از توافق به طور فزاینده ای بالا می رود و بسیاری به آقای روحانی خواهند گفت که خواسته های ما را به خاطر مذاکرات هسته ای به تعویق انداختی. وقتی از حصر آقایان موسوی و کروبی صحبت کردیم گفتید باید از گردنه مذاکرات عبور کرد. بعد از توافق، آقای روحانی در این زمینه خلع سلاح می شود.»

وی در عین حال تاکید کرد که «در صورت رسیدن به توافق، وضع آقای روحانی در عرصه داخلی، منطقه ای و بین المللی تغییر می کند و قدرت مانور وی بالا می رود. حتی در انتخابات پیش رو و حتی انتخابات آینده ریاست جمهوری هم می تواند تاثیرگذار باشد.»

آقای زیباکلام معتقد است که با این شرایط وضعیت حقوق بشر در ایران هم بهتر خواهد شد.

«توافق هسته ای به اندازه پایان جنگ با عراق مهم است»

فرزانه روستایی، تحلیلگر مسائل بین المللی ایران، ساکن سوئد نیز در این گفتگو حضور داشت و گفت: «تاریخ تحولات ۴۰ ساله اخیر ایران را می توان به سه بخشِ دوران قبل از انقلاب که منجر به انقلاب شد، دوران جنگ و دوران توافق هسته ای ایران تقسیم کرد.»

وی با اشاره به بخش سوم تحولات ایران که مربوط به مذاکرات هسته ای است، گفت: «اگر توافق هسته ای نهایی شود، تحولی در اندازه پایان جنگ ایران- عراق خواهیم داشت و دوران جدیدی شروع می شود. همچنین اگر این توافق به سرانجام برسد تحولی در اندازه دوران انقلاب با مفهوم مثبت آن خواهیم داشت.»

خانم روستایی افزود: «جامعه ایران از نظر سیاسی، اجتماعی، اقتصادی، بین المللی و منطقه ای در یک بن بست است که با این توافق، بن بست ها رفع می شود.»

وی با اشاره به مذاکراتِ مستقیم ایران و آمریکا گفت: «حدود ۳۰ سال ایران و آمریکا باهم ارتباطی نداشتند و ارتباط ها پنهان بود. برای نخستین بار دو طرف پشت میز مذاکره نشستند.»

این تحلیلگر مسائل بین المللی ایران در عین حال افزود: «تحریم ها متاسفانه باعث شد تا جمهوری اسلامی واقعیت های دنیای امروز را بیشتر متوجه شود یعنی اینکه بدون هماهنگی با جامعه جهانی برخی تحولات امکان پذیر نیست. این ها واقعیت هایی است که جمهوری اسلامی پذیرفته است.»

وی این نکات را مثبت ارزیابی کرد و گفت: «از طرف دیگر معتقدم ما بحران های جدیدی هم خواهیم داشت چراکه به طور مثال جریان بازرسی ها چیزی نیست که به سادگی بگذرد.»

خانم روستایی تاکید کرد که جدا از پرونده هسته ای، جامعه ایران با بحران های بسیار زیادی رو به روست. اما یک قاعده همیشه در خاورمیانه و منطقه ایران جاری است و آن این است که هر موقع فضای اقتصادی بدتر می شود، تورم بالا می رود، بیکارها زیاد می شوند، فضای سیاسی و اجتماعی هم بسته می شود. حلقه های سرکوب یکدیگر را پیدا می کنند و این حلقه ها تبدیل به تور می شوند.
وی در عین حال افزود: «هر موقع فضای اقتصادی بازتر می شود، فضای اجتماعی و سیاسی هم بازتر می شود. دفاع از سرکوب دشوارتر می شود. در مجموع می توان فضا را مثبت دید اما اینگونه نیست که حتی تا پنج سال آینده بتوان مشکلات ایران را برطرف کرد. بحران های ایران بسیار جدی تر از آن است که تنها با توافق هسته ای بتوان آن ها را برطرف کرد.»