محتوای این برنامه در حوزه جغرافیایی شما در دسترس نیست

تهدید و بازدارندگی؛ آیا ایران و اسرائیل در آستانه رویارویی نظامی-هسته‌ای قرار دارند؟

Access to the comments نظرها
نگارش از یورونیوز فارسی
نیروهای سپاه پاسداران در کنار یک فروند موشک شهاب-۳
نیروهای سپاه پاسداران در کنار یک فروند موشک شهاب-۳   -   کپی رایت  AP Photo

اسرائیل بلافاصله پس از پایان نخستین سفر جو بایدن در کسوت رئیس جمهوری ایالات متحده به خاورمیانه، ایران را به حمله نظامی تهدید کرد و در مقابل تهران نیز از توان فنی خود برای ساخت سلاح هسته‌ای پرده برداشت و از آمادگی خود برای هدف قرار دادن عمق استراتژیک اسرائیل در صورت هدف قرار گرفتن تاسیسات حساسش خبر داد.

جو بایدن، رئیس‌جمهوری آمریکا و یائیر لاپید، نخست‌وزیر اسرائیل، روز پنج‌شنبه ۱۴ ژوئيه اعلامیه مشترکی را به نام اورشلیم مبنی بر ممانعت از دستیابی ایران به تسلیحات هسته‌ای امضا کردند. اعلامیه‌ای که واکنش غیرمستقیم رئیس شورای راهبردی روابط خارجی ایرانرا برانگیخت. به طوری که کمال خرازی در گفت‌وگو با شبکه الجزیره تاکید کرد که بر کسی پوشیده نیست که ما توانایی فنی تولید بمب اتم را داریم ولی تصمیمی برای این کار ندارد.

مشاور رهبر ایران در ادامه این گفتگو به طرح آمریکا و اسرائیل برای ایجاد یک ائتلاف دفاع هوایی منطقه‌ای علیه ایران اشاره کرد و گفت: «هدف قرار دادن امنیت ما از مبدا کشورهای همسایه با پاسخ متقابل به آنها و نیز پاسخ مستقیم به اسرائیل توام خواهد بود.» وزیر خارجه سابق ایران همچنین یادآور شد که ایران با هدف ضربه زدن به عمق استراتژیک اسرائیل در واکنش به هدف قرار گرفتن تاسیسات حساس خود، رزمایش های گسترده‌ای را انجام داده است.

در مقابل، آویو کوهاوی، رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل با تاکید بر لزوم آمادگی این کشور در مواجهه با توسعه برنامه هسته‌ای ایران گفت که ارتش این کشور به‌شکلی جدی خود را برای حمله به ایران مهیا می‌کند و باید برای رویارویی با هر تحول و سناریویی، آماده باشد.

اما محمد جواد لاریجانی، معاون سابق وزارت خارجه ایران در گفتگوبا تلویزیون حکومتی این کشور گفت: «در جریان سفر بایدن آنها [آمریکا و اسرائیل] هم قسم شدند تا نگذارند ایران به سلاح هسته‌ای دست پیدا کند و طبیعتا ما مطابق فتوای رهبر انقلاب و شرع اجازه نداریم تا به دنبال تولید سلاح‌های کشتار جمعی از جمله اتم پیش برویم اما اگر بخواهیم این کار را انجام دهیم کسی نمی‌تواند جلوی ما را بگیرد.»

در حالی که آقای لاریجانی سعی کرد با یادآوری فتوای رهبر ایران و نیز موانع شرعی تولید سلاح هسته‌ای از سوی ایران قدری از التهاب‌آفرینی اظهارات مشاور رهبر ایران در مورد حصول توانایی فنی تولید بمب اتم از سوی جمهوری اسلامی بکاهد، رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل نیز در سخنرانی روز یکشنبه خود در در مراسم انتصاب فرمانده جدید عملیات جبهه‌های نبرد ارتش خاطر نشان کرد که صدور فراخوان عملیات نظامی علیه تهدید‌های هسته‌ای «متحمل» است و قطعی نیست و آمادگی لازم در این خصوص باید «در سال‌های پیشِ‌رو» تسریع شود.

به اینستاگرام یورونیوز فارسی بپیوندید 

بنابراین، برخی تحلیلگران معتقدند که هدف مقام‌های ایرانی از اظهار نظرهای‌ اخیر تنها نشان دادن واکنشی به امضای اعلامیه اورشلیم و به رخ کشیدن توان بازدارندگی این کشور در میان افکار عمومی بوده است. چنان‌ که انتشار تفسیرهای رسانه‌های نزدیک به سپاه پاسداران که محتوای آنها از سردرگمی اسرائیل در مواجهه با اعتراف ایران به دستیابی به توان فنی بالا در بخش هسته‌ای حکایت دارد و تکیه بر اظهارنظر برخی اعضای احزاب مخالف نخست وزیر مبنی بر نتیجه‌بخش نبودن سفر جو بایدن به اسرائیل برای تعیین تکلیف برنامه هسته‌ی جمهوری اسلامی دارد، برداشت این دسته از تحلیلگران را تایید می‌کند. 

در طرف مقابل سخنان تهدیدآمیز رئیس ستاد کل ارتش اسرائیل نیز با قید احتمالا و تاکید بر عدم فوریت زمانی وقوع حمله نظامی تکمیل شده تا بیشتر نمودی از ادامه تهدید و جنگ لفظی جاری در رابطه غیررسمی ایران و اسرائیل باشد. چرا که مطابق اظهارات صریح رئیس جمهوری ایالات متحده در اسرائیل، آمریکا همچنان قصد دارد به تلاش‌های دیپلماتیک خود برای احیای برجام ادامه دهد. بر همین اساس، به باور گروهی از کارشناسان، امضای اعلامیه اورشلیم و ارائه طرح ایجاد یک ائتلاف دفاع هوایی منطقه‌ای علیه ایران به عنوان بخش‌هایی از برنامه جایگزین آمریکا برای دوره شکست مذاکرات غیرمستقیم هسته‌ای با ایران فعلا از فوریت بالایی در حوزه عملیات و اجرا برخوردار نیست و بیشتر با هدف فشار بر ایران برای پیشبرد مذاکرات هسته‌ای مطرح شده است.