محتوای این برنامه در حوزه جغرافیایی شما در دسترس نیست

کیفیت نازل خودرو و بحران کارگران خودروسازی در ایران

Access to the comments نظرها
نگارش از Pantea ‌Bahrami
کیفیت نازل خودرو و بحران کارگران خودروسازی در ایران

کارگران خودروسازی با دو بحران روبرو هستند: اول رکود اقتصادی که منجر به افزایش هزینه تولید و محدود شدن فروش به دلیل کاهش تقاضا شده است و دوم تولید خودرو هایی با کیفیت نازل. اگر چه کارگران بطور مستقیم در عدم مسئولیت پذیری خودروسازی داخلی در تامین ایمنی و بالا بودن سوانج داخلی و مرگ و میر ناشی از آن نقشی ندارند ولی زندگی معیشتی کارگران خودرو را بشدت تحت تاثیر قرارداده است؛ زیرا تولید چنین خودروهایی به ایجاد کمپین «خرید خودروی صفر، ممنوع» منجر شده است.

بسیاری از کارگران این صنعت به مرخصی های اجباری فرستاده شده اند. در روزهای پایانی ماه شهریور ۳۰۰ نفراز کارگران خود رو و قطعه ساز مستقر در تهران در مقابل مجلس شورای اسلامی تجمع کردند. آنان خواستار تضمین امنیت شغلی خود و همکارانشان شدند و از ادامه این کمپین و وضعیت معیشتی خود ابراز نگرانی کردند. به گزارش ایلنا آنان چنین پلاکاردهایی در دست داشتند. «خرید خوروی داخلی، حمایت از اشتغال کارگران» یا «فکر نمی کنید وضعیت معیشتی کارگران نگران کننده است.»

آمار بیکاری کارگران خودرو

در صنعت خودروسازی ایران حدود ۹۰۰ هزار نفر مشغول به کار هستند. نزدیک به ۹۰ درصد کارگران خودرو مانند دیگر صنایع ایران با قراداد موقت و یا تحت استخدام شرکت های پیمانکاری شاغل اند. کاهش تولید خودرو بخاطر عدم فروش خودروهای تولید شده و افزایش حجم انبار منجر به کاهش تولید و در نتیجه کاهش سفارش به پیمانکاران و عدم تمدید قرارداد بسیاری از کارگران شده است.

مجید تمجیدی، پژوهشگر کار و کارگری به یورونیوز می گوید: «آمار دقیقی از تعداد قراردادهای تمدید نشده یا پیمانکارانی که سفارش دریافت نکرده اند در دست نیست. اما اگر تصاویر مختلف از گزارش های پراکنده و میزان کاهش تولید خود رو را در کنار هم قرار دهیم، می توان تخمین زد بین ۲۰ تا ۳۰ هزار کارگر بیکار در خودروسازی های ایران پس از تحریم ها و در ماه های اخیر بیکار شده اند.»

رکود و نگرانی کارگران

موسس شرکت کرمان خودرو، مرعشی معتقد است که صنعت خودروسازی ایران همچون صنایع دیگر با رکود روبروست و این رکود ربطی به کمپین عدم خرید مصرف کنندگان داخلی ندارد. وی به ایرنا گفته است که اجرای سیاست ضد تورمی دولت حسن روحانی موجب کاهش نقدینگی و در نتیجه کاهش قدرت خرید مصرف کنندگان است.

اما عوامل دیگری نیز در این رکود نقش دارند. صنعت خودروسازی ایران در رقابت با خودروهای وارداتی از دو ضعف رنج می برد. ضعف اول کیفیت نازل خود روهاست که اعتراض مصرف کنندگان داخلی را تشدید کرده است. آن دسته از مصرف کنندگان که دنبال کیفیت بهتری هستند و توان مالی بیشتری دارند خودروهایی با کیفیت بهتر و عمدتا اروپایی می خرند. آنان که قدرت پرداخت بالا را ندارند ترجیح می دهند از خودروهای چینی که قیمتی نازل تری از ماشین های ساخت داخل دارند، استفاده کنند.

مجید تمجیدی تاکید می کند: «دورانی که صنعت خودروسازی ایران با تکیه بر انحصار در فروش، با کیفیت نازل، بدون تامین ایمنی و تعیین قیمت دلبخواه یکه تاز بازار بود، بسر آمده است. افزون بر آن گسترش فرهنگ مصرف خودروهای لوکس با قیمت بالا از یک سو و از سوی دیگر تحریم آگاهانه خودروهای داخلی توسط بخشی از مصرف کنندگان، رکود در صنعت خودروسازی ایران را تشدیدکرده است.»

کارگران نگرانند که با ادامه این وضعیت شاهد تکرار تعدیل های ساختاری باشند. در شرایطی که مرزهای کشور به روی واردات خارجی بازنگه داشته شده ادامه تحریم خرید خودروهای صفر کیلومتر به ابزاری برای آغاز اخراج کارگران شاغل در این صنعت منجر شود.

نگرانی از تکرار یک تجربه تلخ

رییس پلیس راهنمایی و رانندگی استان تهران درباره تاثیر تحریم کمپین، خبر از کاهش ۱۵ درصدی شماره گذاری خودروهای صفر کیلومتر داخلی در پنج ماهه نخست سال جاری نسبت به مدت مشابه به خبرگزای ایلنا داده است. این درحالی است که بر طبق آمار در پنج ماهه نخست سا ل۹۴ واردات خودروهای خارجی به میزان ۴۵ درصد کاهش داشته است.

برخی کارشناسان معتقدند که مشکل خودروسازی ایران نه واردات بلکه عدم برنامه ریزی و سوءمدیریت نیز هست. کارگران تجمع کننده در صنعت خودروسازی از خطر نابودی این صنعت ابراز نگرانی کرده اند. آنان احتمال می دهند تجربه دوره پس از جنگ تکرار شود. در آن دوران واردات رسمی و غیررسمی باعث بیکار شدن کارگران کارخانه های نساجی، چرم، کفش و لوازم خانگی در ایران شد.

فراکسیون کارگری مجلس شورای اسلامی نیز بیم کارگران از خطر اخراج را بی پایه نمی دانند. آنان به تجربه تاریخی دهه ۷۰ شمسی اشاره دارند که «بجای برطرف کردن عیب مدیران و نوسازی» ترجیح داده شد که پارچه و منسوجات حتی با کیفیت نازل از خارج وارد شود که منجر به واژگونی و نابودی صنعت نساجی شد. نگرانی از آن است که این تجربه برای صنعت خودروسازی نیز تکرار شود.