خبر فوری
محتوای این برنامه در حوزه جغرافیایی شما در دسترس نیست

جوزپ بورل: منشاء کرونا را باید کشف کنیم تا از یک همه‌گیری دیگر جلوگیری شود

نظرها
euronews_icons_loading
جوزپ بورل: منشاء کرونا را باید کشف کنیم تا از یک همه‌گیری دیگر جلوگیری شود
کپی رایت  euronews
اندازه متن Aa Aa

همه گیری بیماری «کووید ۱۹» در سطح جهان در ابتدا بحرانی در حوزه سلامت بود اما قدرت مختل کننده آن آتش دیگر بحران های ژئوپولیتیک، اقتصادی و اجتماعی را که از ماهها و سالها پیش در جریان بود یکی پس از دیگری شعله ور کرد.

اتحادیه اروپا در ابتدا در واکنش به شیوع ویروس کرونا کم تحرک بود اما اکنون تلاش می کند تا هدایت واکنش جهانی را در میانه نزاع سرسختانه بین واشنگتن و پکن برعهده بگیرد.

شیوع بیماری «کووید ۱۹» در سطح جهان تاکنون جان بیش از ۲۷۰ هزار نفر را گرفته است. در این قسمت از برنامه گفتگوی جهانی پرسش هایمان در مورد شیوع ویروس جدید کرونا و تبعات آن را با جوزپ بورل، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا مطرح کرده ایم.

به کانال تلگرام یورونیوز فارسی بپیوندید

فکر می‌کنم که منفعت همگان در این است که عوامل موثر [در شیوع ویروس] را دریابیم. منفعت همه در این است که از نظر علمی آن را کشف کنیم تا از یک همه‌گیری دیگر در سطح جهان جلوگیری شود. این مساله تبدیل به مجادله شده است و رابطه بین چین و آمریکا را زهرآلود خواهد کرد.
جوزپ بورل
مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا

یورونیوز: از اینکه در برنامه گفتگوی جهانی همراه ما هستید سپاسگزارم! مستقیما با موضوعی آغاز کنیم که ذهن همه را به خود مشغول کرده است و طبیعتا به ویروس کرونا مربوط می شود! آیا اتحادیه اروپا شواهدی مبنی بر اینکه منشاء بیماری «کووید ۱۹» آزمایشگاهی در شهر ووهان چین است در اختیار دارد؟

جوزپ بورل: «با اخباری که همه دریافت کرده اند به نظر می رسد که از آنجا آغاز شده است. به نظر می رسد که منشاء ویروس آنجا باشد اما از نظر علمی من هیچگونه مدرکی مبنی بر اینکه کی و چگونه رخ داده است ندارم.»

یورونیوز: پس شما می گویید که منشاء آن چین یا آزمایشگاه ووهان است؟

جوزپ بورل: «من اطلاعاتی برای پاسخ به پرسش شما ندارم. نمی دانم که منشاء آن، آزمایشگاه، بازار یا فرایندی طبیعی بوده است یا خیر! از جدل بین چین و آمریکا بر سر منشاء ویروس آگاهی دارم. صادقانه بگویم که به نظرم ما در اروپا نباید به این بحث دامن بزنیم بلکه باید به دنبال رویکردهای علمی باشیم تا بهتر منشاء ویروس را بشناسیم و بتوانیم از همه گیری بعدی جلوگیری کنیم. این آخرین مورد نخواهد بود.»

یورونیوز: برای این کار اتحادیه اروپا قطعنامه ای را به سازمان جهانی بهداشت پیشنهاد کرده است که خواستار تحقیق مستقل می شود. منشاء ویروس اهمیت زیادی دارد. چین هم به این مساله بسیار حساس است. آیا در قطعنامه به موضوعات مرتبط با منشاء ویروس هم اشاره خواهد شد؟

جوزپ بورل: «ما به رویکردی علمی و مستقل نیاز داریم که به دنبال مقصر نباشد بلکه هدفش درک کردن و دانستن باشد تا بتوانیم بهتر درک کنیم اتفاقات چه طور رخ می دهد و شیوع ویروس چگونه روی داد. هدف اصلی هم جلوگیری از موردی دیگر مشابه مورد فعلی است. اما عبارت های دقیق پیش نویس قطعنامه را نمی توانم به شما بگویم زیرا کار بر روی آن به پایان نرسیده است.»

یورونیوز: فکر می کنید چین هرگز اجازه تحقیقات مستقل در مورد منشاء این ویروس را خواهد داد؟

جوزپ بورل: «فکر می کنم که منفعت همگان در این است که عوامل موثر [در شیوع ویروس] را دریابیم. منفعت همه در این است که از نظر علمی آن را کشف کنیم تا از یک همه گیری دیگر در سطح جهان جلوگیری شود. این مساله تبدیل به مجادله شده است و رابطه بین چین و آمریکا را زهرآلود خواهد کرد. به نظرم باید رویکردی عقلانی، منطقی و علمی در پیش بگیریم.»

یورونیوز: رابطه چین و آمریکا را زهرآلود خواهد کرد اما رابطه اتحادیه اروپا با چین چطور؟ زیرا شما اذعان کرده اید که از سوی چین تحت فشار قرار داشتید تا لحن اظهارنظرهای کتبی خود در مورد دروغ پراکنی را تلطیف کنید. این مساله شامل بیانیه رسمی هم می شود زیرا چین آن بخش از مقاله سفرای ۲۷ کشور عضو اتحادیه اروپا را که به منشاء ویروس اشاره داشت سانسور کرد. آیا بر این باور هستید که مبنای رابطه بین شما و چین احترام و اعتماد است؟

جوزپ بورل: «ما رابطه مثبتی با چین داریم. هدف من هم حفظ این رابطه است. چین از بسیاری جنبه ها یک قدرت محسوب می شود. رابطه ما رابطه ای پیچیده است زیرا رویکردی چند بعدی وجود دارد چه از نظر رقیب بودن چه از نظر اقتصادی و منطقی! نظام سیاسی متفاوت است و در نتیجه رقابتی بر سر نظام سیاسی هم در جریان است. در عین حال ما رویکردهای مهمی در موضوعات تغییرات آب و هوایی و چند جانبه گرایی داریم. رابطه اقتصادی، تجاری و بازرگانی ما با چین قوی است. در نتیجه با چین باید با نگاه متفاوتی رابطه برقرار کرد اما این مانع از آن نمی شود که حرفی را که باید بزنیم بیان کنیم.»

یورونیوز: خوب به چین در مورد دروغ پراکنی چه باید بگویید؟ به آنها درباره کارزار دروغ پراکنی و جلوگیری از گردش اطلاعات در مورد همه گیری بیماری در سطح جهان چه باید بگویید؟

جوزپ بورل: «آنچه باید بگوییم آن چیزی است که در گزارشی که علنی منتشر شده است گفته ایم. در گزارش به فهرستی از موضوعات اشاره شده است از جمله برخی اطلاعات که ما آنها را بخشی از دروغ پراکنی می دانیم. ما در این مورد گزارشی منتشر کرده ایم و چیزی پنهان نشده است. این به نظرم موضع گیری مهمی است که مشکلات دروغ پراکنی را که با آن روبرو هستیم مطرح کرده است. دروغ پراکنی هم فقط از طرف چین نیست بلکه روسیه و بسیاری از منابع دیگر که ما منشاء آن را نمی دانیم هم دروغ پراکنی می کنند. ما امروز واقعا از همه گیری اطلاعات رنج می بریم. حجم زیادی از اطلاعات ارائه می شود که مردم را سردرگم می کند و ما باید تلاش زیادی بکنیم تا مسائل را توضیح بدهیم.»

یورونیوز: شما چین را امروز از نظر نوع نظام سیاسی، رقیب توصیف کردید. به صراحت هم از از کارزارهای دروغ پراکنی چین علیه اروپا سخن گفتید. به این ترتیب چین چگونه می تواند شریکی قابل اعتماد باشد؟

جوزپ بورل: «خوب من تازه امروز نیست که چین را رقیبی بر سر نظام سیاسی می دانم. در گزارش راهبردی سال گذشته اتحادیه اروپا هم این موضوع نوشته شده بود. پس این چیز جدیدی نیست! من همچنین گفتم که آنها را نباید تنها رقیبی بر سر نظام سیاسی در نظر گرفت بلکه باید به عنوان شریکی مهم و رقیب به آنها نگاه کرد.»

یورونیوز: اما آیا شما به پکن اعتماد دارید؟

جوزپ بورل: «مسائل زیادی وجود دارد. آیا اجازه می دهید من پاسخم را تمام کنم؟ به چین تنها با رویکردی یکجانبه نگاه نکنید. همانطور که گفتم این رابطه پیچیده ای است.»

یورونیوز: بسیار خوب! پس من پرسشم را دوباره مطرح می کنم. این رابطه پیچیده است اما این سوالی ساده است؛ آیا به پکن اعتماد دارید؟

جوزپ بورل: «خوب می دانید که در روابط دیپلماتیک این امری عادی است که قدرت ها با استفاده از کانال های دیپلماتیک اعمال فشار کنند. وقتی کسی از چیزی ناخرسند است به ما می گوید و ما هم همین کار را انجام می دهیم. مساله مهم این نیست که به شما فشار وارد می شود بلکه این است که شما چطور به فشار واکنش نشان می دهید.»

یورونیوز: شما چگونه به فشار واکنش نشان می دهید؟ آیا در برابر فشار چین اصلا کوتاه آمده اید؟

جوزپ بورل: «خیر، در مورد موضوعی که شما مطرح کردید و براساس اطلاعاتی که مجموعه های زیر نظر من در اختیارم گذاشته اند اصلا چنین چیزی نبوده است. ما دقیقا به بیان همان چیزی که در گزارش کاری برای فعالیت داخلی آمده است و از آن استفاده کرده ایم ادامه می دهیم. به آن نگاهی بیاندازید و خواهید دید.»

یورونیوز: پس چرا یک افشاگر لازم دید که فعالیت های مجموعه های تحت امر شما را افشا کند؟

جوزپ بورل: «بله من فکر می کنم ما آنچه را لازم بود انجام دادیم اما شاید کافی نبوده است.»

یورونیوز: از چه نظر؟

جوزپ بورل: «می دانید که مجموعه های زیر نظر من چگونه کار می کنند و این موضوعی داخلی است.»

یورونیوز: بسیار خوب اما سوال من این بود که چرا فردی افشاگر در مجموعه شما باید لازم ببیند که برداشت خود مبنی بر اینکه شما واکنش تان به دروغ پراکنی های چین را تلطیف می کنید افشا کند؟

جوزپ بورل: «فکر کنم در مورد این موضوع تاکنون آنچه را که لازم بود گفته شود بیان کرده ام.»

نظم جهانی پیش از همه‌گیری بیماری در سطح جهان خیلی آسیب دیده بود. چند جانبه گرایی به مشکل خورده بود که دلیل اصلی آن عقب نشینی آمریکا از رویکرد چند جانبه گرا در مقابل مشکلات جهان بود.
جوزپ بورل
مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا

یورونیوز: بسیار خوب از این موضوع عبور می کنیم و به رابطه بین مجموعه های تحت امر شما به عنوان مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا و دونالد ترامپ می پردازیم. شما بی پرده در این مورد برخورد کرده اید و گفته اید که مدیریت این رابطه کار دشواری است و باید با دقت اداره شود. خوب مواجهه با دونالد ترامپ به چه شکل است؟ این رابطه تا چه حد پیجیده است؟

جوزپ بورل: «خوب نمی دانم! ما با دونالد ترامپ رابطه نداریم بلکه با ایالات متحده در ارتباط هستیم. من شخصا با وزیر خارجه آمریکا در ارتباط هستم و مجموعه های تحت نظر من با کارکنان وزیر خارجه ایالات متحده در تماس هستند. این یک رابطه بین سازمانی است نه یک رابطه شخصی! همه می دانند که امروز بین امریکا و اروپا اختلافاتی هست. شاهد سخنانی از سوی آمریکا هستیم که نمی پسندیم یا با آن موافق نیستیم. اما این همینی است که هست و ما تلاش می کنیم که با وجود اختلاف ها و تفاوت نظرها رابطه مثبتی بسازیم.»

یورونیوز: عقب نشینی آمریکا از عرصه جهانی می تواند فرصتی برای اتحادیه اروپا باشد تا پا به عرصه بگذارد، اما چنین نشده است.

جوزپ بورل: «نظم جهانی پیش از همه گیری بیماری در سطح جهان خیلی آسیب دیده بود. چند جانبه گرایی به مشکل خورده بود که دلیل اصلی آن عقب نشینی آمریکا از رویکرد چند جانبه گرا در مقابل مشکلات جهان بود. روشن است که امروز نظم جهان منطبق با توزیع واقعی قدرت نیست. شرایط کنونی بسیار متفاوت از توزیع قدرت پس از جنگ جهانی دوم است. در آن زمان نظمی که آمریکا در آن رهبری را برعهده داشت به وجود آمد. فکر می کنم که در جهانی بی نظم زندگی می کنیم و باید چند جانبه گرایی را که اتحادیه اروپا می تواند در آن نقش مهمی ایفا کند بار دیگر پایه گذاری کنیم.»

یورونیوز: اما اکنون همان زمانی است که می توانست لحظه آغاز نقش آفرینی اتحادیه اروپا باشد. اما به نظر می رسد که عقب نشسته است. چرا؟

جوزپ بورل: «این نظر شما است!»

یورونیوز: پس از نظر شما اتحادیه اروپا به اندازه کافی صدایش را به گوش می رساند؟ آیا نفوذ افتصادی و ژئوپولیتیکی را که شما می خواهید دارد و همان اروپا در دنیای قویتری است که در شرح وظایف شما آمده است؟

جوزپ بورل: «اتحادیه اروپا همان چیزی است که هست، یک کشور نیست اما در برابر شیوع کرونا نقش مهمی ایفا می کند. با تمام منابع به شرکایمان در آفریقا و آمریکای جنوبی کمک می کنیم. ما روز گذشته یک نشست جمع آوری کمک مالی برگزار کردیم و تقریبا هشت میلیارد دلار برای تامین منابع مالی تحقیق در مورد همه گیری بیماری دریافت کردیم. اتحادیه اروپا نقش ژئوپولیتیک مهمی به عنوان یک قدرت نرم ایفا می کند. ما دیروز ملاقاتی با کشورهای منطقه بالکان داشتیم، دو هفته پیش هم با کشورهای منطقه صحرای بزرگ آفریقا دیدار داشتیم. ماموریت های ما در محل با وجود مشکلات شیوع کرونا ادامه دارد. ما کاری را که می توانیم انجام بدهیم با حفظ هویتمان انجام می دهیم. قدرتی هستیم که قدرت نظامی نیست اما نفوذ زیادی در جهان دارد. بر این باور هستم که کمک ما، به عنوان یک بازیگر عرصه ژئوپولیتیک، در زمینه مقابله با همه گیری بیماری مهمترین کمک است. هیچ کس به اندازه ما در زمینه مقابله با شیوع کرونا در سطح جهان یاری نرسانده است.»

یورونیوز: اروپا اگر به دنبال حفظ نفوذ در خارج باشد در داخل به اتحاد نیاز خواهد داشت. می خواهم به چند موضوع داخلی اتحادیه اروپا اشاره کنم. اول از همه موضوع رای دادگاه قانون اساسی آلمان مطرح است که براساس آن تصمیم های این نهاد بر تصمیم نهادهای اروپایی ارجحیت دارد. این موضوع به طور بالقوه مساله ساز است این طور نیست؟ این تصمیم راجع به بسته محرک اقتصادی قبلی اتخاذ شده است اما اتحادیه اروپا در وضعیت بحرانی کنونی به دنبال محرک های اقتصادی بیشتر است تا شمال و جنوب اتحادیه را با هم همراه کند. این تصمیم می تواند باعث شود زخم هایی سر باز کند و شکاف بیشتری ایجاد شود.

جوزپ بورل: «خوب از آنجا که ما به تصمیم های قضایی در کشورهای دموکراتیک احترام می گذاریم تصمیم دیوان عالی آلمان هم باید محترم شمرده شود. اما این مانع از این نمی شود که ما با آن مخالف باشیم. این تصمیم دادگاه قانون اساسی آلمان حتما پرسش هایی را در مورد نقش بانک مرکزی اروپا پدید می آورد. تنها چیزی که می توانم بگویم این است که ما به حمایت از استقلال بانک مرکزی اروپا، ارجحیت قانون اروپایی و نهادهای قضایی اروپا پایبند هستیم.»

یورونیوز: این امر شما را به طور بالقوه در مسیر رویارویی با دادگاه قانون اساسی آلمان و تصمیم های قانونی آن قرار می دهد.

جوزپ بورل: «مطمئنا این حکم دادگاه قانون اساسی مشکل ساز است و ما تلاش خواهیم کرد تا آن را حل کنیم.»

اکنون وقتی ما از امنیت و مسائل دفاعی حرف می‌زنیم باید سلامت را هم بخشی از آن حساب کنید. مساله سلامت تنها این نیست که چگونه بیمارستان یا یک روستا را مدیریت می‌کنید. مساله‌ای هم نیست که بتوان تنها درون مرزهای یک کشور با آن روبرو شد. همه‌گیری بیماری مرز نمی‌شناسد.
جوزپ بورل
مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا

یورونیوز: همزمان با همه گیری بیماری به نظر می رسید که همبستگی اروپایی کمرنگ شده است. اتحادیه اروپا در حوزه سلامت صاحب اختیار نیست اما این همه گیری واقعا این سوال را پیش آورده است که آیا اتحادیه اروپا باید در زمینه سلامت عمومی بتواند بر کشورهای مستقل تقدم داشته باشد یا خیر. آیا شما از این مساله حمایت می کنید؟

جوزپ بورل: «خوب درست است. همه گیری بیماری این سوال را پیش می آورد که بهترین راه سازماندهی خدمات پزشکی عمومی چیست. سلامت به مساله ای امنیتی در داخل و خارج تبدیل شده است. سلامت یک مشکل است. اکنون وقتی ما از امنیت و مسائل دفاعی حرف می زنیم باید سلامت را هم بخشی از آن حساب کنید. مساله سلامت تنها این نیست که چگونه بیمارستان یا یک روستا را مدیریت می کنید. مساله ای هم نیست که بتوان تنها درون مرزهای یک کشور با آن روبرو شد. همه گیری بیماری مرز نمی شناسد. در نتیجه شاید خوب باشد که در مورد واکنشی که اتحادیه اروپا در آینده می تواند به عنوان یک مجموعه نشان دهد فکر کنیم. هماهنگی می تواند یک راه حل باشد. ذخیره منابع حیاتی در سطح اروپا می تواند یک راه حل دیگر باشد زیرا ما هیچ گونه ذخیره امنیتی نداریم. اینکه هر کشوری ذخیره خودش را داشته باشد معنا ندارد. می توانید ذخیره ای اروپایی داشته باشید و این برای همه چی بهتر خواهد بود. اما این یک مساله ای است که باید مورد بحث قرار گیرد.»

یورونیوز: آیا اتحادیه اروپا به قدرت جدیدی در حوزه سلامت نیاز دارد؟

جوزپ بورل: منظورتان اختیارات جدید است نه قدرت جدید!

یورونیوز: خوب اختیارات جدید؟

جوزپ بورل: «اختیارات جدید! بسیار خوبِ بهتر شد! فکر بدی نیست اما بستگی به این دارد که در مورد کدام اختیارات و صلاحیت ها در میان کشورهای عضو باید گفتگو کنیم تا آن را به اتحادیه اروپا واگذار کنیم. این امر مستلزم اصلاح معاهدات است که در دستور کار نیست اما شاید کشورهای عضو بتوانند بر روی اعطای نقش مهمتر به اتحادیه اروپا در زمینه هماهنگی اختیارات آنها توافق کنند. به عنوان مثال در مورد آنچه ما اینجا در مجموعه امور خارجی انجام می دهیم و وزارتخانه های دفاع کشورهای عضو، برای هماهنگی تلاش کنیم تا مشخص شود ارتش هر کشور چه کاری می تواند انجام دهد تا به مقابله با همه گیری بیماری در سطح جهان کمک کند و همچنین به شکلی هماهنگ با ناتو واکنش نشان دهد.»

یورونیوز: خوب به طور مختصر به موضوعی دیگر بپردازیم آقای بورل! یکی دیگر از صدمه دیدگان این بحران کنونی دموکراسی بود. «خانه آزادی» بعد از شیوع بیماری «کووید ۱۹» رتبه مجارستان را تنزل داد و اصلا این کشور را دیگر یک دموکراسی محسوب نمی کند. این ارگان همچنین نگران هست که لهستان هم ممکن است همین مسیر را طی کند. آیا می پذیرید که اتحادیه اروپا در زمینه پاسداری از اصول دموکراسی در میان کشورهای عضو شکست خورده است؟

جوزپ بورل: «متاسفم که این را می گویم اما شما تصوری از جهان دارید که کمی نمایشی است. من با این نظر شما که دموکراسی قربانی همه گیری کرونا در سطح جهان شده است موافق نیستم. من امروز مانند دیروز همچنان در کشوری دموکراتیک زندگی می کنم. این وضعیت همه اروپایی ها است. درک می کنم که می خواهید در مورد خطر تدابیری که برای مقابله با همه گیری بیماری اتخاذ شده است و می تواند تا حدودی مرزهای آزادی فردی را جا به جا کند صحبت کنید، اما نمی توانم بپذیرم که دموکراسی قربانی همه گیری کرونا در سطح جهان شده است. در مورد مجارستان و لهستان هم باید بگویم که کمیسیون اروپا در مورد لهستان تصمیم گرفته است. واکنش ما به مجارستان هم در مجموعه های کمیسیون در دست بررسی است. می خواهم به وضوح بگویم که اتحادیه اروپا یک اتحادیه دموکراتیک باقی خواهد ماند. اساس آن هم احترام به حکومت قانون و ارزش های دموکراتیک است. چه همه گیری بیماری باشد یا نباشد این وضع پایدار خواهد بود.»

یورونیوز: آیا می تواند اتحادیه ای دموکراتیک باشد وقتی یکی از اعضای آن دیگر یک دموکراسی به شمار نمی آید؟

جوزپ بورل: «دموکراسی به شمار آمدن یا نیامدن، مورد به مورد به کمیسیون و پارلمان و شورای اروپا بستگی دارد. تا آنجایی که من می دانم هیچ کدام از کشورهای عضو اتحادیه اروپا کشوری غیردموکراتیک در نظر گرفته نشده اند.»