محتوای این برنامه در حوزه جغرافیایی شما در دسترس نیست

روز ۹ تیر یک ثانیه طولانی تر خواهد بود

Access to the comments نظرها
نگارش از مهران احمدی
روز ۹ تیر یک ثانیه طولانی تر خواهد بود

روز ۳۰ ژوئن امسال مصادف با ۹ تیر ساعت هماهنگ جهانی یک ثانیه بیشتر از هر روز خواهد داشت. این ثانیه اضافی به عنوان ثانیه کبیسه شناخته می شود.

ثانیه کبیسه چیست؟

بنا به گفته فرماندهی هواشناسی و اقیانوس نگاری نیروی دریایی ایالات متحده آمریکا، سرعت زمین به شکلی متداوم در اثر جزر و مد اقیانوسها کم می شود. جزر و مد اقیانوسها همچون ترمزی در مسیر حرکت زمین عمل می کند. دانشمندان با استفاده از مشاهدات قدیمی کسوف ها، کاهش سرعت زمین را در یک قرن روزانه دو میلی ثانیه تشخیص داده اند. این امر باعث می شود که مدت زمان چرخش زمین کمتر از مدت زمان ساعت مورد استفاده انسانها (ساعت اتمی) شود.

عوامل دیگری نیز گاه بر سرعت چرخش زمین تاثیر می گذارند و به همین دلیل نظارت بر سرعت چرخش زمین اهمیت زیادی دارد. برای نگه داشتن تفاوت زمان چرخش زمین با زمان ساعت اتمی در حد کمتر از یک ثانیه، هر از چند گاه باید یک ثانیه به ساعت اتمی مورد استفاده انسانها اضافه شود تا تفاوت دو زمان کاهش یابد. این ثانیه به ثانیه کبیسه معروف است. ثانیه کبیسه با توجه به سرعت چرخش زمین، می تواند مثبت یا منفی باشد (به ساعت اتمی اضافه شود یا از آن کم شود). از سال ۱۹۷۲ که اولین ثانیه کبیسه به وجود آمد تا به امروز همه ثانیه های کبیسه مثبت بوده اند زیرا از سرعت چرخش زمین کاسته شده بود. این امر نشان دهنده روند رو به کاهش سرعت چرخش زمین به دلیل نقش ترمزگونه جزر و مد اقیانوسها است.

چه کسی در مورد ثانیه های کبیسه تصمیم می گیرد؟

تصمیم اینکه چه موقع ثانیه کبیسه را به ساعت همانگ جهانی اضافه کرد یا از آن کم کرد برعهده سرویس بین المللی چرخش زمین (IERS) است. بنابر توافقات بین المللی اولویت برای زمان اضافه یا کم کردن ثانیه کبیسه پایان ماه های دسامبر و ژوئن است.

ثانیه کبیسه چگونه رخ می دهد؟

بنا به گفته سرویس بین المللی چرخش زمین هنگامی که ثانیه کبیسه مثبت در آخر ماه ژوئن امسال به زمان هماهنگ جهانی اضافه می شود ثانیه های ساعت هماهنگ جهانی به ترتیب زیر خواهند بود:

- ساعت ۲۳:۵۹:۵۹ روز ۳۰ ژوئن سال ۲۰۱۵

- ساعت ۲۳:۵۹:۶۰ روز ۳۰ ژوئن سال ۲۰۱۵

-ساعت ۰۰:۰۰:۰۰ روز اول ژوئیه سال ۲۰۱۵

خطرات احتمالی ثانیه کبیسه چیست؟

ثانیه کبیسه برای سیستم های جهت یاب و سیستم های کامپیوتری اهمیت زیادی دارد. همانطور که در مقاله روزنامه «یو اس ای تودی» مورخ ۹ ژوئن توضیح داده شده است سیستم جهت یاب به استفاده کننده مکانش را با توجه و نسبت به ماهواره جهت یاب اطلاع می دهد. در همین راستا ماهواره جهت یاب باید بدرستی زمان را بداند و آن را با سریع شدن یا آهسته شدن چرخش زمین ترکیب کند. به همین دلیل حتی اشتباه یک ثانیه ای زمان می تواند منجر به اطلاع غلط به کاربر جهت یاب از سرعت و مکانش شود.

علاوه بر سیستم های جهت یاب، بازارهای سهام هم می توانند از ثانیه کبیسه تاثیر بپذیرند زیرا به دلیل سرعت رایانه ها امروزه معاملات می توانند در مدت زمان یک ثانیه یا حتی زمانی کمتر از آن صورت گیرند.

برای مطالعه مقاله روزنامه «یو ای ای تودی» میتوانید اینجا کلیک کنید

سایر ثانیه های کبیسه چه زمانی به زمان هماهنگ جهانی اضافه شدند؟

آخرین ثانیه کبیسه در سال ۲۰۱۲ به ساعت هماهنگ جهانی اضافه شد.

برای مشاهده لیست کامل زمان ثانیه های کبیسه از ابتدا تاکنون می توانید اینجا کلیک کنید

Photo: cc Flickr @mararie